अमेरिकी राष्ट्रपति डोनाल्ड ट्रम्पले इरानले पठाएको शान्ति प्रस्तावलाई ‘पूर्ण रूपमा अस्वीकार्य’ भन्दै अस्वीकार गरि दिएका छन् । आइतबार आफ्नो सामाजिक सञ्जाल ‘ट्रुथ सोसल’मा लेख्दै राष्ट्रपति ट्रम्पले इरानका प्रतिनिधिहरूले पठाएको बहुपृष्ठको जवाफ आफूलाई चित्त नबुझेको बताएका छन् । यसले लामो समयदेखि जारी युद्ध र तनाव अन्त्य गर्ने कूटनीतिक प्रयासमा फेरि ठूलो धक्का लागेको छ।

समाचारका अनुसार इरानले पाकिस्तानमार्फत आफ्नो जवाफ अमेरिकालाई पठाएको थियो। अमेरिकाले मुख्य रूपमा इरानको परमाणु कार्यक्रम र उसले थुपारेको ‘युरेनियम’ (परमाणु बम बनाउन प्रयोग हुने धातु) का बारेमा स्पष्ट प्रतिबद्धता खोजेको थियो। तर, इरानको जवाफमा यी विषयहरू स्पष्ट रूपमा नआएपछि ट्रम्प आक्रोशित भएका हुन् ।

इरानको सरकारी सञ्चारमाध्यमहरूका अनुसार अमेरिकाको प्रस्ताव मान्नु भनेको ट्रम्पका ‘अचाक्ली मागहरू’ सामु आत्मसमर्पण गर्नु सरह भएको बताएका छन्। इरानी समाचार निकायहरूका अनुसार ट्रम्पलाई इरानको जवाफ मन नपर्नु नै उनीहरूका लागि राम्रो कुरा हो, किनकि उनीहरू अमेरिकी दबाबमा झुक्न चाहँदैनन्।

इरानले आफ्नो प्रस्तावमा केही बुँदाहरू अघि सारेको थियो। इरानले आफ्नो परमाणु कार्यक्रमका बारेमा आगामी ३० दिनभित्र छलफल गर्न सकिने र आफूसँग भएको शक्तिशाली युरेनियमको केही हिस्सालाई कमजोर बनाउने वा अर्को देशमा पठाउने प्रस्ताव गरेको थियो।

साथै, इरानले सबै क्षेत्रमा जारी युद्ध अन्त्य हुनुपर्ने, आफूमाथि फेरि आक्रमण नहुने प्रत्याभूति हुनुपर्ने र अमेरिकी प्रतिबन्धहरू हटाइनुपर्ने माग राखेको छ। विशेष गरी इरानले आफ्नो तेल बिक्रीमा लगाइएको प्रतिबन्ध हटाउन जोड दिएको छ।

यसैबीच, ट्रम्पका नजिकका अमेरिकी सिनेटर लिन्ड्से ग्राहमले अब इरानसँग कूटनीतिक कुरा गरेर मात्र नहुने संकेत गरेका छन् । उनले ट्रम्पको कदमको समर्थन गर्दै भने “इरानले अन्तर्राष्ट्रिय जहाजहरूमाथि आक्रमण गरिरहेको छ र हाम्रा साथी राष्ट्रहरूलाई दुःख दिइरहेको छ।” ग्राहमले अब अमेरिकाले आफ्नो बाटो बदल्नुपर्ने र ‘प्रोजेक्ट फ्रीडम प्लस’ जस्ता कडा कदमहरू चाल्नुपर्ने बेला आएको बताएका छन् ।

यस घटनाले अमेरिका र इरानबीचको सम्बन्ध झन् बिग्रिएको देखाउँछ। एकातिर अमेरिका इरानलाई परमाणु हतियार बनाउनबाट रोक्न चाहन्छ भने अर्कोतिर इरान आफ्नो आत्मसम्मान र आर्थिक स्वतन्त्रताका लागि लडिरहेको दाबी गर्छ।